แมวเป็นสัตว์เลี้ยงที่อยู่คู่กับมนุษย์มาเป็นพันปี และได้รับการยกย่องว่าเป็นเพื่อนผู้ซื่อสัตย์ที่สร้างความผูกพันอย่างลึกซึ้งระหว่างมนุษย์กับสัตว์เลี้ยง หนึ่งในสายพันธุ์ที่โดดเด่นและได้รับความนิยมเป็นพิเศษคือ “แมวส้ม” หรือ “แมว Ginger” ด้วยลักษณะขนสีส้มสดใสและนิสัยที่เป็นมิตร ขี้อ้อน ทำให้แมวส้มเป็นขวัญใจของคนรักแมวทั่วโลก จึงไม่น่าแปลกใจที่วันที่ 1 กันยายนของทุกปีได้รับการกำหนดให้เป็น “วันยกย่องแมวส้ม” หรือ Ginger Cat Appreciation Day เพื่อเป็นการระลึกถึงคุณค่าและความสำคัญของแมวสีพิเศษนี้ ตลอดจนเป็นวันแห่งการรณรงค์ให้ผู้คนหันมาใส่ใจสัตว์เลี้ยงและสัตว์จรจัดมากขึ้น (Mothana, 2565)
ที่มาของวันยกย่องแมวส้ม
จุดเริ่มต้นของวันยกย่องแมวส้มเกิดขึ้นจากเรื่องราวชีวิตจริงของ คริส รอย (Chris Roy) นักพัฒนาซอฟต์แวร์ชาวอเมริกัน ในปี ค.ศ. 1997 เขาพบเจอแมวจรสีส้มตัวหนึ่งใกล้บ้าน ด้วยความสงสารจึงตัดสินใจรับมาเลี้ยงในช่วงสั้น ๆ แต่ไม่นานความรักและความผูกพันก็ได้เกิดขึ้นอย่างลึกซึ้ง รอยตั้งชื่อแมวตัวนั้นว่า “ดูเบิร์ต” (Doobert) และใช้ชีวิตอยู่ร่วมกันนานถึง 17 ปี จนกระทั่งดูเบิร์ตเสียชีวิตในปี ค.ศ. 2014 (Spacebar, 2024)
การจากไปของดูเบิร์ตได้สร้างความสะเทือนใจแก่รอยอย่างมาก เขาจึงตัดสินใจกำหนดให้วันที่ 1 กันยายนของทุกปีเป็นวันยกย่องแมวส้ม เพื่อเป็นการระลึกถึงแมวที่รักยิ่งและเพื่อสร้างความตระหนักรู้ถึงความสำคัญของการดูแลสัตว์เลี้ยงและสัตว์จรจัด (The Opener, 2024) ความสูญเสียครั้งนั้นไม่เพียงนำมาซึ่งวันสำคัญสำหรับคนรักแมวทั่วโลก แต่ยังจุดประกายให้รอยก่อตั้งโครงการเพื่อสังคมและพัฒนาแพลตฟอร์มดิจิทัลเพื่อช่วยเหลือสัตว์อีกด้วย
บทบาทของแอปพลิเคชัน “ดูเบิร์ต”
หลังจากการสูญเสียดูเบิร์ต คริส รอย ได้ใช้ความเชี่ยวชาญทางด้านซอฟต์แวร์พัฒนาแอปพลิเคชันที่มีชื่อเดียวกับแมวของเขา คือ “Doobert” ซึ่งทำหน้าที่เป็นศูนย์กลางเชื่อมโยงระหว่างศูนย์พักพิงสัตว์กับอาสาสมัครผู้รักสัตว์ทั่วโลก แอปพลิเคชันนี้ช่วยจัดหาบ้านใหม่ให้สัตว์เลี้ยงที่ถูกทอดทิ้งและสร้างเครือข่ายความร่วมมือกับองค์กรกว่า 1,200 แห่งทั่วอเมริกาเหนือ พร้อมอาสาสมัครมากกว่า 27,000 คน (Spacebar, 2567; The Opener, 2024)
นอกจากการหาบ้านใหม่ให้กับสัตว์ แอปพลิเคชันยังทำหน้าที่เผยแพร่ข้อมูลและรณรงค์เกี่ยวกับคุณภาพชีวิตของสัตว์เลี้ยง โดยเปิดโอกาสให้ผู้คนทั่วโลกมีส่วนร่วมในการช่วยเหลือสัตว์ เช่น การอุปถัมภ์ การขนส่งสัตว์เพื่อส่งต่อให้ศูนย์พักพิง หรือแม้แต่การเป็นอาสาสมัครให้ความรักกับแมวและสุนัขในท้องถิ่น สิ่งนี้สะท้อนว่าการสร้าง “วันยกย่องแมวส้ม” ไม่ได้มีเป้าหมายเพียงการเฉลิมฉลองแมวส้ม แต่ยังมีบทบาทสำคัญต่อการสร้างเครือข่ายการช่วยเหลือสัตว์ในระดับสากล
ความพิเศษของแมวส้ม
แมวส้มมีความพิเศษที่ทำให้หลายคนหลงรัก ไม่เพียงเพราะสีสันของขนที่สวยงาม แต่ยังรวมถึงลักษณะนิสัยที่เป็นมิตรและเข้ากับมนุษย์ได้ง่าย นักวิชาการบางรายตั้งข้อสังเกตว่า ยีนส์ที่เกี่ยวข้องกับสีส้มของขนแมวอาจสัมพันธ์กับพฤติกรรมที่เชื่องและขี้อ้อนมากกว่าแมวสีอื่น แม้จะยังไม่มีข้อพิสูจน์ที่ชัดเจน แต่ความเชื่อดังกล่าวก็สอดคล้องกับประสบการณ์ของคนรักแมวทั่วโลก (Mothana, 2565)
อีกประเด็นที่น่าสนใจคือ แมวส้มส่วนใหญ่มักเป็นเพศผู้ และมีแนวโน้มเจ้าชู้ กล่าวคือมีพฤติกรรมจับคู่กับแมวเพศเมียหลายตัว ทำให้สามารถแพร่ยีนส์ขนสีส้มสู่ลูกหลานจำนวนมาก ความจริงนี้เป็นเหตุผลหนึ่งที่ทำให้แมวส้มแพร่หลายและพบเห็นได้บ่อยตามท้องถนนหรือตามบ้านเรือนทั่วไป
ความหมายและคุณค่าของวันยกย่องแมวส้ม
วันยกย่องแมวส้มไม่ใช่เพียงการระลึกถึงดูเบิร์ตหรือการเฉลิมฉลองความน่ารักของแมวส้ม แต่ยังเป็นการสร้าง พื้นที่รณรงค์ด้านสิทธิสัตว์ ที่มีความสำคัญยิ่ง บทความหลายแหล่งชี้ว่าแมวส้มมักถูกทอดทิ้งมากเป็นอันดับสองรองจากแมวดำ เนื่องจากความเชื่อและอคติของสังคมบางกลุ่ม (Spacebar, 2567) ดังนั้น วันยกย่องแมวส้มจึงทำหน้าที่เป็นสัญลักษณ์เตือนใจให้ผู้คนตระหนักว่าทุกชีวิตของสัตว์ล้วนมีคุณค่า ไม่ว่าจะเป็นแมวสีใดก็ตาม
กิจกรรมในวันนี้อาจทำได้ง่าย ๆ เช่น การกอดและเล่นกับแมวที่บ้าน การไปเยี่ยมสัตว์ในศูนย์พักพิง การแบ่งปันอาหารและความรักกับแมวจรในชุมชน หรือแม้แต่การโพสต์ข้อความเพื่อเผยแพร่แนวคิดการดูแลสัตว์อย่างมีความรับผิดชอบบนสื่อสังคมออนไลน์ สิ่งเล็ก ๆ เหล่านี้สะท้อนพลังของการเปลี่ยนแปลงในระดับสังคม
บทสรุป
วันยกย่องแมวส้ม (Ginger Cat Appreciation Day) ในวันที่ 1 กันยายนของทุกปี เป็นวันสำคัญที่เกิดจากความรักและความสูญเสียของคริส รอย และแมวส้มชื่อดูเบิร์ตที่กลายมาเป็นแรงบันดาลใจในการสร้างเครือข่ายช่วยเหลือสัตว์ทั่วโลก ผ่านแอปพลิเคชัน “Doobert” วันดังกล่าวจึงไม่ได้เป็นเพียงวันที่คนรักแมวเฉลิมฉลองความน่ารักของแมวส้ม แต่ยังเป็นสัญลักษณ์แห่งการตระหนักรู้ถึงคุณค่าของสัตว์เลี้ยงทุกตัว ไม่ว่าจะเป็นสายพันธุ์หรือสีใดก็ตาม
การที่ผู้คนทั่วโลกให้ความสำคัญกับวันยกย่องแมวส้ม ยังสะท้อนให้เห็นถึงความเปลี่ยนแปลงในสังคมที่หันมาสนใจสิทธิสัตว์มากขึ้น และสร้างสายสัมพันธ์อันแนบแน่นระหว่างมนุษย์กับสัตว์เลี้ยง การกอด การดูแล หรือแม้แต่การช่วยเหลือสัตว์จรจัดในวันนี้ จึงเป็นการสานต่อเจตนารมณ์ของวันพิเศษนี้ และยืนยันว่าทุกชีวิตสมควรได้รับความรักและการปกป้องเสมอ
ปล. ภาพประกอบคือ แมวส้ม (น้องเบค่อน) ต้าวอ้วนผู้น่ารัก และหล่อเหลา เป็นที่รักของคุณหมอ คุณผู้ช่วย คุณป้าข้างบ้าน และเด็กๆ แมวที่ชอบดอกไม้ ชอบนอนฟังเสียงฝนตก นกร้อง เป็นแมวที่แข็งแกร่งและอดทนต่อความเจ็บป่วย และจากผู้เขียนไปอยู่ดาวแมวเมื่อวันที่ 26 สิงหาคมที่ผ่านมา ด้วยอายุ 10 ปี ย่าง 11 ปี
บรรณานุกรม
Mothana. (2565). ชวนรู้จัก ‘วันแมวส้ม’ 1 กันยายน 2565 แมวที่ทุกคนต้องมีติดบ้าน. สืบค้นจาก https://thethaiger.com/th/news/644818
Spacebar. (2567). 1 กันยายน ‘วันยกย่องแมวส้ม’. สืบค้นจาก https://spacebar.th/social/ginger-cat-appreciation-day-1-sep-2024
The Opener. (2024). 1 กันยายน วันยกย่องคุณค่าของ ‘แมวส้ม’. สืบค้นจาก https://theopener.co.th/2024/09/01/1กันยายนวันยกย่องคุณค่าของแมวส้ม