Category: Uncategorized

มีหมาดำตัวหนึ่งที่เคยเป็นเพียงเงาผ่านสายตา อยู่แถวประตูคณะมัณฑนศิลป์ ภาควิชาเครื่องเคลือบดินเผา ท่าทีแรกของเขาดูดุ เงียบ และเย่อหยิ่งราวกับไม่ไว้ใจใคร ดิฉันเริ่มรู้จักเขาจากการให้อาหารเป็นครั้งคราว และตั้งชื่อเล่นเท่ๆ ให้ว่า “อดัม” เข้าใจในตอนแรกว่าเขาเป็นหมาของคนงานก่อสร้างที่ตั้งแคมป์อยู่บริเวณนั้น แต่เมื่อได้สอบถามจึงทราบว่าเขาไม่ใช่ของใครเลย เป็นเพียงหมาจรที่เลือกจะอาศัยอยู่ร่วมกับผู้คนในพื้นที่มหาวิทยาลัยอย่างเงียบๆ กระทั่งวันที่แคมป์ก่อสร้างย้ายออกไป อดัมก็ยังคงอยู่ เหมือนกับว่าพื้นที่แห่งนี้ได้กลายเป็นบ้านของเขาไปแล้วโดยไม่ต้องมีเจ้าของ

วันหนึ่งขณะยืนอยู่ด้านหลังหอสมุด ดิฉันเห็นหมาดำตัวนี้เดินผ่านมา ไม่แน่ใจว่าใช่หรือไม่ จึงได้ลองตะโกนเรียกชื่อ “อดัม” อย่างไม่คาดหวังอะไร แต่สิ่งที่เกิดขึ้นกลับทำให้ตกใจในทันที จากหมาดำที่เคยดูดุและห่างเหิน เขาวิ่งตรงเข้ามาหาอย่างถาโถม ราวกับจำกันได้เหมือนเพื่อนเก่าที่ไม่ได้พบกันนานแสนนาน แววตาที่เคยแข็งกร้าวกลับเต็มไปด้วยความสนิทสนมคุ้นเคย ตั้งแต่นั้นมาอดัมก็เริ่มปรากฏตัวอยู่แถวหอสมุดเสมอ บางวันนอนเฝ้าหน้าตึก บางวันเดินเล่นด้านข้าง หรือบางครั้งก็แอบมานั่ง/มานอนเงียบๆ ด้านหลังราวกับเป็นสมาชิกอีกคนของหอสมุดแห่งนี้

การเผชิญกับปัญหาการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ การขาดแคลนทรัพยากรธรรมชาติ และการใช้พลังงานอย่างไม่ยั่งยืน องค์กรต่าง ๆ โดยเฉพาะสถาบันการศึกษาและห้องสมุด จำเป็นต้องปรับบทบาทจากการเป็นเพียงแหล่งเรียนรู้ไปสู่การเป็นต้นแบบด้านการจัดการทรัพยากรอย่างมีประสิทธิภาพ แนวคิด “ห้องสมุดสีเขียว” (Green Library) จึงได้รับการส่งเสริมอย่างต่อเนื่อง เนื่องจากเป็นการบูรณาการการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมเข้ากับภารกิจหลักของห้องสมุดอย่างเป็นรูปธรรม

หนึ่งในแนวทางที่สามารถดำเนินการได้จริงและเห็นผลชัดเจน คือ การใช้ทรัพยากรอย่างคุ้มค่า ลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม เช่น การนำน้ำจากท่อน้ำทิ้งของเครื่องปรับอากาศกลับมาใช้ประโยชน์ ซึ่งถือเป็นทรัพยากรหมุนเวียนที่เกิดจากการใช้งานประจำวัน โดยเฉพาะในประเทศเขตร้อนอย่างประเทศไทยที่มีการใช้เครื่องปรับอากาศอย่างแพร่หลาย น้ำจากเครื่องปรับอากาศเกิดจากกระบวนการควบแน่นของไอน้ำในอากาศ จึงมีลักษณะเป็นน้ำใส มีปริมาณแร่ธาตุละลายต่ำ และมีความสะอาดในระดับหนึ่ง หากมีการจัดการที่เหมาะสมก็สามารถนำกลับมาใช้ประโยชน์ได้