การไปสัมมนาบุคลากร ที่แก่งกระจาน โบ้ทเฮ้าส์ รีสอร์ท เพชรบุรี กับความสุขที่ได้รับ (1)

      
ผู้อำนวยการสำนักหอสมุดกลาง ได้กล่าวถึงองค์กรแห่งความสุขว่า องค์กรที่มีคนมาอยู่ร่วมกัน และมีเป้าหมายร่วมกัน จะมีความสุขได้นั้น จะต้องช่วยกันทำตามเป้าหมายที่วางไว้ ในแผนยุทธศาสตร์ก็ได้กำหนดไว้แล้วเช่นกัน  งานที่จะบรรลุเป้าหมายได้นั้น บุคลากรต้องมีความสุขในการทำงานได้   ผู้อำนวยการฯ ได้ให้ข้อคิดไว้ว่า”จงถ่ายถอดความสุขที่เรามี  แล้วส่งต่อความสุขนี้ให้กับผู้ใช้บริการ”  การบริการให้ยิ้มแย้ม แจ่มใส
       
อาจารย์สกุล บุณยทัต ได้บรรยายในหัวข้อ “งานสนุก สุขสร้างได้”
ท่านได้พูดถึงเรื่องที่เกี่ยวข้องว่า
อดีตของความสุข
อดีตของการไขว่คว้าหาความสุข
อนาคตของการไขว่คว้าหาความสุข
ทั้ง 3 อย่างที่กล่าวมานี้ล้วนเป็นความสำคัญทั้งสิ้น
ท่านวิทยากรพูดว่า  “ม.ล. ปิ่น มาลากุล ท่านได้พูดไว้ว่า “เราจะต้องทำงานด้วยใจที่ศรัทธา และงานที่รัก”
ท่านวิทยากรได้ยกตัวอย่างโลโก้ของมหาวิทยาลัยศิลปากรปีนี้ ใช้ผีเสื้อ ที่โบยบินสู่อนาคต เป็นภาพโลโก้
ซึ่งแสดงให้เห็นถึงความมีอิสระ  หรือเรียกเป็นภาษาอังกฤษว่า “Butterfy are Free”
ท่านวิทยากรได้พูดว่า ความรู้สึกของความแตกแยกจะเป็นอย่างไร ถ้ามีการแบ่งแยกในโครงสร้างของชีวิตร่วม – ความสุขก็ไม่มีวันที่จะเกิดขึ้นได้  มันขึ้นอยู่กับเรื่องของจิตใจของเรา
(Hart my) สิ่งนี้สำคัญมาก
สังคมที่จะอยู่ร่วมกันได้ เราต้องมีพื้นที่ที่เปิดกว้าง (Open Hart)  หรือเปิดใจให้กัน (Open So)  (จิตวิญญาณ)
ดังนั้นเราจำเป็นต้องเรียนรู้รอบด้าน เรียนรู้เร็ว  ภาวะที่เราจะไปแห่งความสุขได้ เราต้องรู้
“ความสุขคืออะไร”
ท่านวิทยากร ได้ยกตัวอย่างตัวท่านเองว่า  เมื่อตอนที่ท่านพักอยู่หอพักทับแก้ว 1 (คณะศึกษาศาสตร์ ปัจจุบัน)  ท่านเข้าห้องสมุดทุกวัน ท่านบอกว่า ห้องสมุดมีหนังสือทุกประเภท  กระทั่งหนังสือต้องห้ามก็ยังมี ที่อื่นไม่มี  แต่ที่ห้องสมุดทับแก้วมี  ท่านอ่านหนังสือทุกเล่ม ตั้งแต่บัดนั้นมา ท่านอ่านทุกวัน จนกลายเป็นนักอ่าน
ท่านได้ให้ข้อคิดว่า
รู้ —> รับรู้—-> รู้สึก—-> เรียนรู้
การสร้างความสุขจากหนังสือสักเล่ม บริบทในห้องสมุดนั้นมีคุณค่าอย่างล้นเหลือ
การสร้างความสุขเพื่อการรู้ —–> รับรู้
ท่านวิทยากร ได้ให้ข้อคิดอีกว่า  เราต้องแบ่งเวลาให้กับชีวิตบ้าง  บางคนชอบเอางานไปทำที่บ้าน
ศิลปแห่งการใช้ชีวิต และเราต้องมีอารมณ์ร่วมทุกสถานะ
เรียนรู้ (Learning)
เสียงหัวเราะ – เป็นศาสตร์ที่หายาก
เช่น  เราดูรายการตลก  แล้วไม่หัวเราะเลย  อย่างนี้เราต้องดูตัวเราเองแล้วว่า เราผิดปกติอย่างไรหรือไม่
เช่น เสียงหัวเราะที่ครุ่นคิด  –  เป็นการเขียนการ์ตูนของชัย ราชวัตร  ที่ทำให้เราหัวเราะได้
การเรียนรู้ —–> รู้ —–> รับรู้ —–> รู้สึก
เราจำเป็นต้องรับรู้—–> รู้สึกให้ได้   เช่น แม่น้ำ สายนี้ สวยงาม เป็นต้น
งาน  คือ ครุของเรา
ท่านวิทยากร ได้พูดถึงสิ่งประดิษฐ์ที่เราจะสร้างมาใหม่ 3 ส่วน เป็นมิติที่สำคัญ คือ

1. New Net
2. …….
3. ผลกระทบ

เช่น ร้านกาแฟของชาวใต้  จะเห็นว่า มีการจิบชา กาแฟ และมีการพูดคุยกันในเรื่องต่าง ๆ  เช่น พูดเรื่องสังคมการเมือง เป็นต้น
The Word Caffee   อย่างเช่นในหอสมุดพระราชวังสนามจันทร์ที่มีอยู่นี้ ดีแล้ว
Happiness  ให้ความรู้สึกเป็นส่วนตัว
จะเห็นว่า ตามมหาวิทยาลัยต่าง ๆ จะให้ความสำคัญกับร้านกาแฟ เช่นกัน
เช่น ม. พายัพ  เมื่อเข้าไป อันดับแรก จะให้ความสำคัญกับศูนย์หนังสือ จะพบก่อน และอันสองจะพบร้านกาแฟ
ท่านวิทยากรพูดว่า ห้องสมุดซึ่งเป็นแหล่งของความสุขอยู่แล้ว แต่ถ้ามีสิ่งประดิษฐ์ใหม่ ๆ เช่นอย่างร้านกาแฟ ก็จะช่วยให้เรามีความสุขได้ (Happiness)
ดังนั้น โครงการของการมีความสุข (Happiness)  ได้นั้น
–          ต้องมีการสร้างสิ่งประดิษฐ์ เช่น สร้างความเงียบในห้องสมุด
–          ต้องสร้าง ต้องเป็นมิตรกับการขี่จักรยาน Bycicle Frrendy
ท่านวิทยากร พูดว่า
คนเรามักจะมองการทำงาน การดำรงชีวิตผ่านแสงตะวัน
แต่ คนเราก็มักจะมองการทำงาน การดำรงชีวิตผ่านยามค่ำคื่นเสมอ
เราต้องสร้างการดำรงชีวิต ให้สมดุลในชีวิต
เมื่อไรที่จิตของเราเกิดริษยาขึ้นมา  เมื่อไรที่เราไม่ชื่นชมกันเอง  ริษยากันเอง  มันจะเป็นการเผาไหม้ในจิตใจตัวเรา
ท่านได้พูดถึงเรื่อง โครงสร้างในการทำงาน
โครงสร้างในการทำงาน  (ศตวรรษที่ 21)
          ทุกคนมีความหมายในชีวิต  สัมผัสกับเนื้องาน
ผัสสะ – หมายถึง (สัมผัส) การกระทบการถูกต้องที่ให้เกิดความรู้สึกผัสสะ เป็นความประจวบกันแห่งสามสิ่งคือ อายตนะภายใน (ตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจ)  ทั้ง 6 อย่างนี้สำคัญมาก  มันสัมผัสกับการทำงานของเราหรือเปล่า เราจำเป็นต้องเรียนรู้มัน  เราจำเป็นต้องมีคนเหล่านี้หรือเปล่า
การรับรู้ – เป็นส่วนสำคัญในการเกิดทุกข์  แต่การรับรู้นั่นเองที่ทำให้มนุษย์เกิดความไม่รู้ (อวิชชา) ไม่รู้ว่าความทุกข์เกิดจากเหตุใด  ไม่รู้ว่าจะดับทุกข์ได้อย่างไร
          จิต  –  จิตอาสา
– ขับเคลื่อนด้วยจิตที่รับรู้เสมอ
ความสุข  – ต้องมาด้วยการขับเคลื่อนในชีวิต
หัวใจ  หัวใจ  และหัวใจ  – เราจำเป็นต้องพูดถึงสิ่งเหล่านี้ เพราะสิ่งเหล่านี้อยู่ใกล้ตัวเรามากที่สุด
ความสุข  ความทุกข์ อยู่ในตัวของพวกเรา
การที่หน้าตาของเราดูเครียด ก็เพราะเราสะท้อนความทุกข์ออกมานั่นเอง
การที่เราแกลียดคนนั้น โกรธคนนี้ จะทำให้เราไม่มีความสุข ดังนั้น การโอบกอดกัน คือความรู้สึกที่แท้จริง จะทำให้ผ่อนคลายได้
สภาวะของความเป็นผู้นำ  
การเป็นผุ้นำ ไม่ใช่ผู้บริหารอย่างเดียว เราก็ต้องเป็นผู้นำด้วย เมื่อมีเกตุการณ์ที่เกิดขึ้น มีปัญหาทุกอย่าง ทั้งในครอบครัว และที่ทำงาน เราต้องพยายามคลี่คลายให้ได้
มานั่งคุยกัน การพูดกัน จะทำให้คลี่คลายสถานการณ์ที่เกิดขึ้นได้ ไม่ต้องใช้สไลด์ฉาย
การเป็นสภาวะผู้นำในตัวเอง  ที่สำคัญที่สุดก็คือ เป็นความสุขที่เป็นอมตะ
ความเป็นตัวเร่งด่วน ในภาวะใดบ้าง
–     เรามีเวลาน้อยมาก
–     เวลาที่เราสร้างความสุขในชีวิต ทำไมเราไม่คิด
–     จงพยายามค้นหาความสุขที่แท้จริงให้ได้
–     อย่าเพียงค้นหาความสุข จงค้นหาชีวิต  สิ่งนี้สำคัญมาก
ทุกคนมีดาว แสงสว่างในตัวเองทั้งนั้น  ไม่ใช่คิดว่ามีแต่ด้านมืดเท่านั้น  ดังนั้น
–   ชีวิตจำเป็นต้องมีเพื่อน  เช่น
–          เราต้องมีกลุ่มต้องแลกเปลี่ยนกันไหม
–          เราจะต้องพูดอะไรกัน แล้วเราจะมีความสุข
– การตั้งกลุ่ม                          – เราอาจจะได้อะไรบางสิ่ง บางอย่างได้
ทำชีวิตให้ดูง่าย ๆ
          การเสียเวลาในโลกนี้เกิดขึ้น ใช้เวลามากที่สุดกับการเล่น เฟสบุคส์  เล่น LINE  สิ่งเหล่านี้แย่งเวลาของเราไปหมด
การสร้างวิสัย (ของเข็มทิศ) –  ก็เหมือนกับการวางยุทธศาสตร์
ชีวิตเราต้องมีเข็มทิศว่าเราจะต้องไปทางไหน
ถ้าเข็มทิศในชีวิตเราไม่มี – ชีวิตของเราจะไม่มีความสุขเลย
การทำงานที่หอสมุดก็เช่นกัน เรามีเข็มทิศไหม ไม่ใช่เช้ามาทำงาน 8.30 – 16.30 น. แล้วก็กลับ ในวันหนึ่ง ๆ เราต้องวางแผนการทำงานของเราว่าเราจะต้องทำงานในวันหนึ่ง ๆ ให้ได้มากน้อย ได้ประโยชน์แค่ไหน มีประสิทธิภาพไหม
ไม่ใช่ทำงานไปวันๆ หนึ่ง พอถึงเวลา 16.30 น. ก็กลับบ้าน
วิสัยทัศน์ – สิ่งที่เรามองเห็น โดยที่เราไม่เห็น
ยกตัวอย่างเช่น วันหนึ่งเราจะมีบ้านสักหลัง
วันหนึ่งเราจะมีคู่แบบนี้
ฉากที่เราเห็นล่วงหน้า (Cinemario)  – เราจะต้องเขียนเป็น สร้างมิติของความสุขขึ้นมา โดยที่เรายังไม่เห็น
ให้มองว่า ขอบฟ้า – ทุกเฃ้ามีคนจุดไฟให้เราทุกวัน  นั่นก็หมายถึง พระอาทิตย์ที่ขึ้นทุกวัน
งานเกินกว่าครึ่งที่ทุกคนอยากเป็นเจ้าของร้านกาแฟ
ทำไมทุกคนอยากเป็นเจ้าของร้านกาแฟ เมื่อเราเป็นเจ้าของร้านกาแฟแล้ว สิ่งที่ต้องทำให้ลูกค้าพอใจมากที่สุดก็คือ รสชาติของกาแฟ  การบริการที่ดี และต้องบริการด้วยหัวใจจริง ๆ  ดังคำที่ว่า “Living Library” ชีวิตในห้องสมุด
ท่านวิทยากรเล่าให้ฟังว่า ร้านกาแฟที่ใช้หัวใจทำ และก็ทำได้ดีมาก มีร้านเดียวในนครปฐม ก็คือ ร้านภัคพริ้ง
ที่ทำด้วยใจจริง ๆ
สำหรับในห้องสมุดต่าง ๆ จะมีร้านกาแฟเข้ามาเกี่ยวข้อง นั่นก็คือ ร้านกาแฟ นั้นเป็นส่วนหนึ่งในห้องสมุดที่มีชีวิต ที่ทำให้ทุกคนที่เข้ามาได้มีความสุข  ได้มานั่งอ่าน ได้มานั่งจิบกาแฟ  และยังเป็นการอำนวยความสะดวกให้กับผู้ใช้บริการที่เข้ามาในห้องสมุดแล้ว ไม่ต้องออกไปหาร้านภายนอก ไม่เสียเวลาในการใช้ชีวิตในห้องสมุด
ยกตัวอย่างเช่น ม. สงขลานครินทร์  จะมีห้องของนักเขียนต่าง ๆ ที่สร้างไว้ในส่วนด้านหน้าของห้องสมุด ซึ่งเป็นห้องของนักเขียนที่เขียนหนังสือที่ได้รางวัลซีไรท์ เป็นต้น
เช่น มีห้อง ทะนง เขียนหนังสือเรื่อง Try (ความพยายาม)
มีห้องบินหลา  มีห้องอเด
มีห้องอเด  หน้าปกหนังสือของเขา มือหนึ่งถือ เอเด มือหนึ่งถือสตาร์บัค  เป็นต้น  แสดงว่า เขามีความสุข
แสดงให้เห็นว่า การที่เราจะทำอะไรก็ตาม ขอให้เรามีใจรัก และทำด้วยใจจริง ๆ เราก็จะมีความสุข
การอ่านหนังสือยังไม่เท่ากับการอ่านชีวิต
เราต้องอ่านชีวิตออก
เราต้องมองให้เห็นว่าชีวิตเรา มีเพียงขณะเดียวเท่านั้น
ยกตัวอย่างเช่น ไม่ใช่นั่งป้อนข้าวลูก และดูทีวีไปด้วย
หรือนั่งดูทีวี ในขณะที่ยังนั่งชักโครกอยู่ เป็นต้น
ถ้าจมอยู่กับอดีตเมื่อไร ชีวิตเราก็ไม่มีความสุข
ยกตัวอย่างเช่น  ในปัจจุบัน กระทรวงวัฒนธรรม – ทันสมัยไหม
ม. ศิลปากร  -ทันสมัยไหม
สมัยท่าน อ. ศิลป พีรศรี  และ ม.ล. ปิ่น มาลากุล  – ทันสมัยไหม   อย่างเช่นตั้งแต่ปีพ.ศ. 2487  ความคิดของท่าน สมัยที่ท่านดำรงตำแหน่งเป็นรัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ ได้นำมาใช้ในสมัยนี้ และปัจจุบันก็ยังใช้อยู่ เป็นต้น
พลเมืองแห่งพุทธศาสนา
ในยุคปัจจุบันเราเป็นคนประเภทไหน
ท่านพุทธทาส ท่านได้กล่าวไว้ว่า ตัวกู ของกู
ยกตัวอย่างเช่น  IPhone   – เดินไปทางไหน ก็จะเห็นทุกคนก็อยู่กับไอโฟนไปหมด
ชีวิตต้องมีการเปลี่ยนแปลง
ชีวิตมันอยู่ที่ตัวตน
ท่านวิทยากร เล่าให้ฟังว่า ตัวท่านเอง เมื่อก่อน ท่านกินเหล้า สูบบุหรี่ กินกาแฟ มาก ต่อมาท่านก็ต้องตัดให้ได้ พยายามเลิกทีละอย่าง  จนในที่สุดท่านก็ตัดได้หมด
แสดงให้เห็นว่า ความสุขมัอยู่ที่การเปลี่ยนแปลง
ในชีวิตต้องมีความรัก
– ต้องใส่ใจในสิ่งรอบข้าง – To Helf
– ต้องมีการเสียสละ       – To Share
ถ้าเรามีการเสียสละให้ใครสักคน  แล้วมีใครขอบคุณเรา เราก็มีความสุข
-มีการโอบประคองซึ่งกันและกัน จะทำให้เรามีความสุข
ท่านวิทยากร ได้ยกตัวอย่าง เช่น  เอส ซี จี  ผู้หญิงที่ชื่อ
–          การทำงานเพื่อสาธารณชน
–          เคยช่วย มศก.
–          ต่อมาเธอล้มละลาย
–          ไม่มีใครช่วยเหลือ ทั้ง ๆ ที่เคยทำงานร่วมกัน รักกัน
สิ่งเหล่านี้ ขอให้อย่าให้เกิดขึ้น ไม่ว่าในสถานที่ใด ๆ ก็ตาม
ท้ายของการบรรยาย  ท่านวิทยากร ได้ฝากไว้ว่า สิ่งใดก็ตามที่เกิดขึ้นกับชีวิตของเรา เมื่อเกิดขึ้นแล้ว แต่เราแก้ไขมันไม่ได้แล้ว  แต่เราสามารถตีความมันได้ว่า “แล้วทุกอย่างก็ผ่านพ้นไป”
ความสุขบินได้เหมือนนก  แล้วแต่เราจะบินไปไหน แล้วแต่อย่างเสรี  เปรียบกับผีเสื้อก็บินได้ แต่นกบินได้ไกลกว่า
ความสุขแท้  คืออะไร
ชีวิตได้ใช้แบบเสรีแบบนกหรือเปล่า
เช่น นกที่จะบินกลับบ้าน ท่ามกลางสายฝน นั่นเป็นการกระเสือกกระสนให้ได้ เพื่อจะหาทางกลับบ้านให้ได้
ความสุขอยู่ที่ใจของเรา แล้วแต่ใครจะกะเทาะออกมาได้เพียงใด เปรียบเหมือนกับนก ที่มีอิสรเสรี ที่จะบินไปในทิศทางไหนก็ได้
เมื่อจบการบรรยายแล้ว ท่านวิทยากร ได้นำเอกสารที่เกี่ยวข้องกับ หัวข้อ “งานสนุก สุขสร้างได้” มาให้บุคลากรทุกท่านที่เข้าร่วมฟังการบรรยาย กลับไปอ่าน เพื่อเป็นการเพิ่มเติม เรื่องราวต่าง ๆ ในแต่เรื่องน่าอ่านมาก มีประโยชน์ทุกเรื่อง จำนวน  13 เรื่อง  ดังนี้
1. มนุษย์ที่แท้  “มนุษย์ที่แท้ถึงล้มเหลวก็ไม่เสียใจ…ถึงสำเร็จก็ไม่หลงตน”
2. เปิดหัวใจ (AN OPEN HEART)  “ตราบที่อากาศธาตุยังแผ่ไพศาล…ตราบที่สรรพสัตว์ยังเวียนว่าย ข้าจักดำรงอยู่”
3. หนึ่งได้แรงใจ  “สรรพสิ่งหลากหลายคล้ายคลึง…ลึกซึ้งอยู่ในจิตเรา”
4. เปิดห้องเรียนวิชาความสุข (Happier)  “เมื่อเรามองไม่เห็นว่า…ความพยายามและการต่อสู้ดินรนสามารถเป็นแหล่งของความสุขได้…ก็เท่ากับว่าเรากำลังมองข้ามโอกาสดี ๆ ที่จะได้มีชีวิตอย่างสมปรารถนา”
5. งานแห่งชีวิต  “มนุษย์มิได้เป็นผู้สร้างสถานการณ์ขึ้นมา…หากแต่เป็นสภาพการณ์ต่างหากที่ได้สร้างมนุษย์ขึ้น”
6. การงาน คือ คุรุ  “ประหนึ่งแสงสว่างที่สาดส่องไปในห้วงอวกาศ…ดุจดั่งปฏิมากรที่ปั้นรูปขึ้นมาจากก้อนดิน”
7. เพื่อนงาม  “ผู้มีชีวิตอันละเมียดละไม…และเต็มไปด้วยสุนทรีภาพในทุกย่างก้าว”
8. เรื่องของความรัก  “เรากำลังตกอยู่ในความรักเสมือนจริง…ที่ทุกคนรู้สึกว่ามีความรักแต่กลับไม่มีใครรักกันจริงๆ”
9. เฝ้าต้นไม้ รอกระต่าย  “สิ่งเดียวที่ไม่เปลี่ยนแปลง…ก็คือทุกสิ่งล้วนเปลี่ยนแปลง”
10. วอนเดน (Walden)  “บันทึกแห่งธรรมชาติและแรงบันดาลใจ…ในจิตวิญญาณของผู้แสวงหา”  (ให้นึกสระแก้ว) เรื่องราวที่เกี่ยวกับสังเกต แสวงหา เพื่อโยงใยกับธรรมชาติ
11. ขอบฟ้าแห่งอายุร้อยปี (The Blue Zones)  “เราไม่ใช่อยู่อย่างโดดเดี่ยวในห้วงมหาสมุทรแห่งกาลเวลา แต่เราเชื่อมโยงกับบางสิ่งที่ยิ่งใหญ่กว่า”   เป็นเรื่องที่ใหม่ที่สุด ออกมาไม่กี่วัน
12. ปรัชญาแห่งความไร้เหตุผล    (เป็นเรื่องของฝรั่งเศส)
13. อ่านเถิดชาวไทย  “เครื่องมือสำคัญที่จะก่อให้เกิด..สติ..ปัญญาและความเพียรที่บริสุทธิ์คือการอ่าน”
อาจารย์สกุล บุณยทัต  เลือกมาให้เฉพาะผู้เข้าสัมมนาทุก ๆ คน
สิ่งที่ได้ในการสัมมนาในครั้งนี้
การสัมมนาบุคลากรในหัวข้อ “งานสนุก สุขสร้างได้” ในครั้งนี้  ความรู้ และข้อคิดต่าง ๆ ที่วิทยากรได้บรรยายมีประโยชน์เป็นอย่างมากที่จะนำมาปรับใช้ในชีวิตการทำงาน และในชีวิตครอบครัวได้เป็นอย่างดี  เมื่อเราประพฤติ ปฏิบัติตนให้มีความสุข  ก็จะทำให้การทำงานมีความสุขไปด้วย งานที่ทำถูกต้อง มีประสิทธิภาพ   นอกจากนี้ท่านวิทยากรยังได้บรรยายถึงการอยู่ร่วมกันในองค์กรว่า เราต้องมีความรักให้กัน ต้องเอาใจใส่ในสิ่งรอบข้าง และต้องมีการเสียสละ
เมื่อทุกคนในองค์กรมีความรักใคร่กัน มีการพูดคุยกัน สิ่งนี้แหละจะทำให้ตัวเราไม่เครียด จะทำให้ผ่อนคลายได้ เชื่อว่าทุกคนก็จะมีความสุขในการทำงาน  ความสุข ความทุกข์ ก็อยู่ในตัวของพวกเราเอง  และสิ่งหนึ่งที่จะทำให้องค์กรแตกแยกก็คือ เมื่อไรที่จิตของเราเกิดริษยาขึ้นมา มันจะเป็นการเผาไหม้ในจิตใจตัวเรา เมื่อไรที่เราไม่ชื่นชมกัน ริษยากันเอง เมื่อนั้น
การอยู่ร่วมกันในองค์กร ก็จะไม่มีความสุข   ดังนั้น การทำงานให้สนุกนั้น ก็ขึ้นอยู่ที่ตัวเราเองว่า เราจะสร้างความสุขขึ้นมาให้ได้หรือไม่” มันขึ้นอยู่ที่ตัวของเราเองทั้งสิ้น
ดิฉันคิดว่า หัวข้อในการสัมมนาครั้งนี้  ได้ให้ประโยชน์กับบุคลากรหอสมุดทุกท่านเป็นอย่างมาก เป็นข้อคิดในการนำมาปฏิบัติตนเองได้เป็นอย่างดี ทำให้เราได้รู้ว่า “ความสุขที่แท้จริง คืออะไร”  เมื่อทุกท่านได้ฟังการบรรยายจากวิทยากรแล้ว คงจะไม่ต้องมาพูดและบ่นอีกว่า ทำงานอย่างไรให้มีความสุขอีกต่อไป
ภาพแห่งความสุข   มองแล้วมีความสุขใจ ที่ได้มีโอกาสมาเห็นภาพธรรมชาติที่สวยงาม