…เกือบตกเก้าอี้

อาการที่ว่ามีสาเหตุหลังจากการอ่านบทความเรื่อง “สังคมนินทา” เรียบร้อยแล้ว บทความที่ว่านี้อยู่ในคอคอลัมภ์ “สยามประเทศไทย” เรื่อง “แม่น้ำลำคลอง แหล่งรวมขี้เยี่ยวของราษฏรและครูอาจารย์” เขียนโดย คุณสุจิตต์ วงษ์เทศ
เนื่องจากบทความนี้เกี่ยวกับจังหวัดนครปฐม จึงอ่านละเอียดทุกข้อความ ทั้งอ่านใจใจและออกเสียง เพื่อจะได้ทบทวนทุกข้อความอย่างใช่ความตั้งใจและพยามยามคิดต่อ จึงขอสรุปเฉพาะในส่วนี่เกี่ยวข้อกับจังหวัดนครปฐม เพราะยังมีอีกจังหวัดคือพระนครศรีอยุธยาด้วยที่ยกเป็นตัวอย่าง เพราะอ่านแล้วเป็นเรื่องของคนไทยทุกคนจริงๆ  และขออนุญาตคัดลอกบางตอนมาให้พวกเราได้อ่านกันคือ
เมื่อวันพฤหัสบดีที่ 15 ตุลาคม ร.ศ.127 (พ.ศ.2451) พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว เสด็จประพาสลำน้ำมะขามเฒ่า ประทับอยู่หน้าที่ว่าการมรฑลนครสวรรค์ ทรงพระราชดำริเกี่ยวข้องกับแม่น้ำลำคลองกันเคยมีในบ้านเมืองต่างๆ มีใจความโดยสรุปว่า “พระปฐมเจดีย์ เมืองนครชัยศรี เมืองซึ่งเมื่อ 43 ปีมานี้ เรือพระที่นั่งกลไฟอรรคราชวรเดชขึ้นไปจอดได้หน้าเมือง ได้เสด็จพระราชดำเนินตามเสด็จพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ไปในเรือพระที่นั่ง เดี๋ยวนี้ขึ้นไปอยู่ในที่ดอนไม่มีเรื่องที่จะขึ้นไปถึงได้”
“ด้วยเหตุดังนี้จึงทรงมีพระบรมราชโองการดำรัสสั่งให้สำรวจลำน้ำเก่า และตำบลอันมีชื่อเสียงปรากฏวึ่งตั้งอยู่ในลำน้ำนั้น จะได้พิเคราะห์สอบสวนหับสายน้ำซึ่งมีอยู่ในแผนที่ให้เห็นส่าสายน้ำเดิมจะเป้นอย่างไร เปลี่ยนแปลงตื้นตันด้วยน้ำมาร่วมกันและขาดกันอย่างไร จะได้เป็นประโยชน์แก่ทางความรู้เรื่องราวในพระราชอาณาจักรเป็นอันมาก”
พระปฐมเจดีย์ เมืองนครชัยศรี จ.นครฐม มีแม่น้ำลำคลองหลายสาย มีทั้งสายเก่านับหลายพันปีมาแล้ว กับสายใหม่นับร้อยปีมาแล้ว ทั้งหมดล้วนมีประวัติศาสตร์สังคม วัฒนธรรมที่เกี่ยวข้องกับท้องถิ่นและราชอาณาจักรทั้งสิ้น แต่ทุเรศทุกรังที่สุดในโลกไม่มีรัฐบาลกลางและรัฐบาลท้องถิ่นเอาใจใส่แก้ไขให้น้ำในเมืองนครชัยศรีสะอาดสะอ้านเป็นรมณียสถานของอดีตรัฐในวัฒนธรรมทาวรวดีศรีวิชัย ที่ยิ่งใหญ่แห่งหนึ่งของสยามประเทศและของอุษาคเนย์ (SEA) –อุษาคเนย์ หมายถึง เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ที่ไมเคิล ไรท์ เป็นผู้คิดคำศััำพท์นี้มา แล้วใช้แพร่หลายในวารสารศิลปวัฒนธรรม หาอ่านความหมายต่อได้จากหนังสือและในเว็บไซต์ต่างๆ ค่ะ–
ประโยคที่เกิดอาการข้างต้นคือ
“ครูบาอาจารย์ในสถาบันการศึกษาระดับอุดมศึกษาของจังหวัดนี้ไม่มีแก่ใจจะแบ่งปันเผยแพร่ความรู้สู่สาธารณะให้ต่อเนื่องสม่ำเสมอ เลยพากันสักแต่กินขี้ปี้นอนรดแผ่นดินเมืองพระปฐมเจดีย์ไปวันๆ”
ที่เหลือโปรดอ่านต่อได้ที่มติชน ฉบับวันที่ 9 มิถุนายน พ.ศ.2552 หน้า 20 ต่อแล้วกัน
เมื่ออ่านแล้วได้แต่ทบทวนตัวเอง เพราะแค่ทุกคำของย่อหน้าสุดท้ายมีช่องว่างระหว่างบรรทัดให้คิดต่อมากมาย แบ่งปัน เผยแพร่ ความรู้ สาธาณชน ต่อเนื่อง สม่ำเสมอ เราทำกันแค่ไหนและอย่างไรทั้งกับตัวเอง ครอบครัว เพื่อน หน่วยงาน ประชาชน ประเทศ….
เฮ้อ….ห้ามเครียด อ่านแล้วก็ยกไปให้ป้าแมว ป้าสั่งตัดไปติดที่บอร์ดให้ทราบโดยทั่วกัน ส่วนเรายกบทความนี้และบทความอื่นๆ ที่เกี่ยวกับการทำงานข้อมูลท้องถิ่นให้น้องอ้อกับน้องษรไว้เป็นอุทาหรณ์เตือนใจ ในการทำงานในศูนย์ข้อมูลภาคตะวันตก